सवारी साधनको जाँच पासको जिम्मेवारी निजी क्षेत्रलाई दिन आबस्यक छलफल सुरु गरेको छ ।

मुलुकभर परीक्षण गर्न सरकारले मात्रै नसक्ने भयो भन्ने निस्कर्ष निकालेर सरकारले निजीलाई पनि दिने गरी छलफल अगाडि बढेको श्रोतको भनाइ छ

सवारी साधन जाँचसम्बन्धी कार्यविधिका लागि चलिरहेको बहस तथा छलफलमा निजी क्षेत्रलाई जाँच पासको अधिकार दिएर सवारी जाँच केन्द्रले त्यसको अनुगमन मात्रै गर्ने गरी छलफल अघि बढेको हो ।

। यो आर्थिक वर्षभित्र निजी कम्पनीलाई कसरी दिने र सरकारले कसरी अनुगमन गर्ने भनेर बिस्त्रित योजना तथा खाका बनाउने गरी सरकार अघी बढेको छ ।
चाडै नै यसले अन्तिम रुप लिने बताईएको छ ।

गोर्खाज फाइनान्सले गत आर्थिक वर्ष २०७९–८०को चौथो त्रैमाससम्मको अपरिष्कृत वित्तीय विवरण प्रकाशित गरेको छ।

समीक्षा अवधिसम्ममा फाइनान्सले खुद नाफा बढाएको छ । कम्पनीले १५ करोड ६७ लाख रुपैयाँ खुद नाफा कमाएको छ। कम्पनिको खुद ब्याज आम्दानी ९९.७० प्रतिशतले बढेर ३६ करोड ६१ लाख रुपैयाँ भएको छ।

कम्पनिको खुद फि तथा कमिशन आम्दानी भने घटेको देखिन्छ । समिक्षा अवधि सम्म फाइनान्सले ३ करोड २२ लाख आर्जन गरेको छ जुन गएको वर्षमा ३ करोड २९ लाख रहेको थियो। सञ्चालन मुनाफा २९ करोड ३८ लाख रुपैयाँ कमाउन सफल भएको छ।

कम्पनिको प्रतिसेयर आम्दानी १८।०६ रुपैयाँ रहेको छ । अघिल्लो वर्ष कम्पनी घाटामा थियो भने ईपीएस ४०.३२ रुपैयाँ ऋणात्मक रहेको थियो ।

कम्पनिको पीई रेसियो ३१।०१ रहेको छ । कम्पनिको प्रतिसेयर नेटवर्थ १६७।२१ रुपैयाँ रहेको छ ।

कम्पनिको खराब कर्जा अनुपात (एनपीएल) एनपीएल १०.४७ प्रतिशत रहेको देखिन्छ ।

कम्पनिको रिजर्भ९९ करोड ८३ लाख रुपैयाँ रहेको छ । समीक्षा अवधिमा कम्पनीले ७ अर्ब ७२ करोड रुपैयाँ निक्षेप संकलन गरेर ५ अर्ब ४९ करोड रुपैयाँ कर्जा परिचालन गरेको छ।

आज साउन १९ गते लक्ष्मी क्यापिटल मार्केट लिमिटेडले निकाशन गरिरहेको लक्ष्मी भ्यालु फण्ड २ नामको फण्डको समय बन्द हुदैँछ। यस अघी पनि पर्याप्त आबेदन नपरेपछी समय थप गरियो तरपनी यस योजनामा लगानिकर्ताको आकर्षण देखिएको छैन ।

यो योजना सफल हुनेभन्दा खारेज हुने सम्भाबना बढेको छ । लगानिकर्ताले मन नपराएपछी यो योजना यदी आज चमत्कार भएन भने खारेज हुनेछ ।

क्यापिटलले जारी सुचना अनुसार प्रति इकाई १० रुपैयाँ अंकित दरमा ८० करोड रुपैयाँ बराबरको ८ करोड इकाई बिक्रीमा ल्याएको हो। बिक्री गरिने इकाई मध्य १५ प्रतिशतले वा १ करोड २० लाख इकाई कोष प्रवर्धक लक्ष्मी बैंकलाई सुरक्षित गरिने बाँकी रहेको ६ करोड ८० लाख इकाई सर्वसाधरणलाई बिक्रीमा ल्याएको हो।

तोकिएको समयमा पर्याप्त आवेदन परेकाले लक्ष्मी क्यापिटल मार्केट लिमिटेडले फण्डमा समय थप गर्दा पनि लगानिकर्ताले यो बन्दमुखी योजनालाई सोचेजस्तो गरी लगानीकर्ताले मन पराएका छैनन । सिडिएसका अनुसार बिहिबार साउन १८, बेलुकी ५ बजे सम्म केबल २ करोड, ५४ लाख ५८ हजार इकाईबाट २५ करोड, ४५ लाख ८५ हजार रुपैया बराबरको आवेदन परेको छ। झन्डै ६० करोड ८० लाख उठाउने लक्ष्य लिएको फण्डलाई अन्तिम दिनमा ठक्कर खाएको छ ।

आवेदन दिन थप अवधि भित्र कम्तीमा ५० प्रतिशत अर्थात ४ करोड इकाई खरिद गर्न निवेदन प्राप्त भएमा मात्र इकाईको बाँडफाँट गर्न सकिनेछ। न्यूनतम संख्यामा इकाई बिक्री नभएमा योजना खारेज गरी १५ दिन भित्र निवेदकहरुको रकम फिर्ता गर्न भुक्तानी प्रक्रिया शुरु गर्नु पर्नेछ।

यसरी हेर्दा यो योजना आज योजनाले न्युनतम इकाई बिक्री हुन चमत्कार हुनुपर्ने छ । नत्र यो बन्दमुखी योजना खारेजी हुने छ र यसअघी आबेदन दिएका लगानीकर्ताको रकम फिर्ता हुनेछ ।

गत आर्थिक वर्षको चौथो त्रैमाससम्मको सिद्धार्थ बैंक लिमिटेड (SBL) ले अपरिष्कृत वित्तीय विवरण सार्वजनिक गरेको छ। जसअनुसार बैंकले ३ अर्बभन्दा बढी नाफा कमाएको छ।
बैंकले गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिको तुलनामा ९.९१ प्रतिशत बढी अर्थात ३ अर्ब १९ करोड १ लाख रुपैयाँ खुद नाफा कमाएको छ। खुद ब्याज आम्दानी र सञ्चालन मुनाफा बढेकाले यो प्रतिफल प्राप्त भएको हो ।

समीक्षा अवधिमा बैंकको खुद ब्याज आम्दानी २३.९७ प्रतिशत बढेको छ भने खुद फि तथा कमिशन आम्दानी १२.०३ प्रतिशत बढेको छ। त्यसैगरी, समीक्षा अवधिमा बैंकको कुल सञ्चालन आम्दानी १४.५७ प्रतिशत र सञ्चालन मुनाफा ९.८३ प्रतिशत बढेको छ। बैंकको वितरण योग्य मुनाफा ७९ करोड ५७ लाख रुपैयाँ भएको छ। यसरी हेदा बैंकको प्रतिशेयर वितरण योग्य आम्दानी ५ रुपैयाँ ६५ पैसा रहेको छ।

बैंकको प्रतिशेयर आम्दानी ५३ पैसा घटेर २२ रुपैयाँ ६४ पैसामा सीमित भएको छ। असार मसान्तसम्ममा बैंकको मूल्य आम्दानी अनुपात ११.१७ गुणा रहेको छ भने प्रतिशेयर नेटवर्थ १८० रुपैयाँ ७३ पैसा रहेको छ।

यस बैंकको जगेडा कोषमा ११ अर्ब ३७ करोड ४७ लाख रुपैयाँ सञ्चित छ। समीक्षा अवधिमा बैंकको निक्षेप १६.७६ प्रतिशत बढेको छ ।

आज बिहीबार साउन १८ गते देखि अप्पर लोहोरे खोला हाइड्रोपावर कम्पनी लिमिटेडले सर्वसाधारणका लागि प्राथमिक शेयर (आईपीओ) निष्काशनमा ल्याएको छ । कम्पनीले आयोजना प्रभावित क्षेत्रका स्थानिय बासिन्दा तथा बैदेशिक रोजगारिमा रहेका नेपालीलाई आइपिओ निस्कासन गरिसकेको छ ।

कम्पनीले जारी पूँजी ५० करोड ९८ लाख ४ हजार रुपैयाँ रहेको छ । यसको १० प्रतिशतले दरले हुने आउने ५ करोड ९ लाख ८० हजार ४०० रुपैयाँ बराबरको ५ लाख ९ हजार ८०४ कित्ता शेयर आयोजना प्रभावित स्थानिय बासिन्दाहरुलाई निष्काशन गरेकाे भएतापनी रितपुर्क आवेदन परेका २ लाख ६ हजार ७६० किता शेयर बितरण गरी बचेँको सेयर समेत सर्वसाधारणको लागि थप गरेर आइपिओ जारी गरेको हो । ५ लाख कित्तामा २ लाख हाराहारी कित्ता मात्र स्थानियले भर्दा यो आइपिओ स्थानियले बहिस्कार गरेको जस्तो देखिन्छ ।

१९ लाख ८८ हजार २३६ कित्ता शेयरको १० प्रतिशत अर्थात १ लाख ९८ हजार ८२४ कित्ता बैदेशिक रोजगारीमा रहेका नेपालीहरुका लागि निष्काशन गरिसकेकाे छ । यस्तै ५ प्रतिशत अर्थात ९९ हजार ४२१ कित्ता सामुहित लगानी कोषलाई र २ प्रतिशत अर्थात ३९ हजार ७६५ कित्ता शेयर कम्पनीका कर्मचारीहरुलाई छुट्टाइएको छ । त्यस पश्चात बाँकी रहेको १६ लाख ५० हजार २३५ कित्ता र आयोजना प्रभावित स्थानिय बासिन्दाहरु खरिद नगरे बाँकि रहेकाे ३ लाख ३ हजार ४४ किता शेयर सहित १९ लाख ५३ हजार २७९ कित्ता शेयर मात्रै सर्वसाधारणको लागि निष्काशनमा ल्याएको हो ।

आईपीओमा आवेदन दिने प्रकृया सम्बन्धमा

कम्पनीले निष्काशन गरेको आईपीओमा साउन २२ गतेसम्म आवेदन दिन सकिनेछ । यदी आबेदन कम भएमा असार ३२ गतेसम्म म्याद थप हुने छ ।

कम्पनीको आईपीओमा इच्छुक लगानीकर्ताले न्युनतम १० कित्ता तथा सोभन्दा बढीका लागि १० अंकले भाग जाने संख्यामा अधिकतम २५ हजार कित्तासम्मका आवेदन दिन सक्नेछन ।

कम्पनीको आईपीओमा नेपाल धितोपत्र बोर्डबाट स्वीकृती प्राप्त गरेका सम्पुर्ण सि आस्बा सदस्य बैंक तथा वित्तीय संस्था र तिनका तोकिएका शाखा कार्यालयबाट आवेदन दिन सकिनेछ । त्यसैगरी, सिडिएससीले सञ्चालन गरिरहेको मेरोशेयर मोबाइल एपबाट पनि आवेदन दिन सकिनेछ ।

कम्पनीको धितोपत्र निष्काशन तथा बिक्री प्रबन्धक एनआईसी एशिया क्यापिटल लिमिटेड रहेको छ भने प्रत्याभुतिकर्तामा प्रभु क्यापिटल र सनराइज क्यापिटल लिमिटेड रहेको छ ।

रेटिङ सम्बन्धमा

आईपीओ निष्काशनका लागि गराएको रेटिङ्गमा क्रेडिट रेटिङ्ग संस्था केयर रेटिङ्गस् नेपाल लिमिटेडले कम्पनीलाई केयरएनपी डबल बी माइनस इस्युअर रेटिङ्ग प्रदान गरेको छ ।

केयर रेटिङ्गस् नेपालले प्रदान गरेको उक्त रेटिङ्गले कम्पनीको वित्तीय दायित्व बहन गर्ने क्षमतामा औषत जोखिम रहेको भन्ने रहेको जनाउँदछ ।

कस्तो कम्पनी हो?

अप्पर लोहोरे खोला हाइड्रोपावर कम्पनी लिमिटेड, २०७४ कार्तिक १५ गते कम्पनी रजिष्ट्रारको कार्यालयमा प्राइभेट लिमिटेड कम्पनीको रुपमा दर्ता भई कारोबार संचालन गर्दै आइरहेको थियो ।२०७८ असार २३ गते पब्लिक लिमिटेडमा परिणत भएर कारोबार गर्दै आइरहेको छ ।

कम्पनीले दैलेखको नौमुले गाँउपालिकामा ४ मेगावाट क्षमताको माथिल्लो लोहोरे साना जलविद्युत आयोजनाको निर्माण गर्दैछ ।

प्रतिमेगावाट लागत २३ करोड ६८ लाख ४ हजार २५० रुपैयाँ हुने अनुमान गरिएको योजनाको कुल लागत ९४ करोड ७२ लाख १७ हजार रुपैयाँ अनुमान गरिएको छ । आयोजनाको साधारण तर्फ लगानी फिर्ता हुने अवधि ८.२२ वर्ष रहेको छ ।

आईपीओ जारी गर्नुको उद्देश्य कर्जा भुक्तानी

कम्पनीले २४ करोड ९८ लाख ४ रुपैयाँ बराबरको २४ लाख ९८ हजार ४० कित्ता शेयर निष्काशनमा ल्याएको हो ।

हाल कम्पनीको अधिकृत पूँजी ६० करोड रुपैयाँ र जारी पूँजी ५० करोड ९८ लाख ४ हजार रुपैयाँ रहेको छ । हाल कम्पनीको चुक्ता पूँजी २६ करोड रुपैयाँ मात्रै रहेको छ । सर्वसाधारणलाई २४ करोड ९८ लाख ४ रुपैयाँ बराबरको आईपीओ निष्काशन पश्चात कम्पनीको चुक्ता पूँजी ५० करोड ९८ लाख ४ हजार रुपैयाँ पुग्नेछ ।

कम्पनीले आईपीओ निष्काशनबाट संकलन भएको २४ करोड ९८ लाख ४ हजार रुपैयाँ सबै रकम कर्जा भुक्तानीका लागि प्रयोग गरिने जनाएको छ । आइपिओबाट आएको सबै रकम ॠण तिर्न प्रयोग गरेपछी पनि ३१ करोड ७७ लाख ९६ हजार रुपैयाँ ॠण बाँकी हुने कम्पनीले भनाइ छ ।

आईपीओ निष्काशनपश्चात कम्पनीको शेयर स्वामित्व संस्थापकको ५१ प्रतिशत र सर्वसाधारणको ४९ प्रतिशत कायम हुनेछ ।

सञ्चालक समितिको संरचना

कम्पनीको सञ्चालक समितिमा संस्थापक शेयरधनीहरुको तर्फबाट ३ जना, सर्वसाधारण शेयरधनीहरुको तर्फबाट १ जना र स्वतन्त्र सञ्चालक १ जना गरी ५ जना सञ्चालक रहने व्यवस्था रहेको छ ।

कम्पनी सञ्चालक समितिको अध्यक्षमा केदार नाथ पौडेल रहेका छन् । यस्तै कम्पनीका अन्य सञ्चालकहरुमा राज्य लक्ष्मी गुरुङ र लक्ष्मण थापा श्रेष्ठ रहेका छन् ।